Ανεξήγητη υπογονιμότητα

Η ανεξήγητη υπογονιμότητα αφορά ζευγάρια τα οποία, χωρίς εμφανή αιτία, δεν μπορούν να συλλάβουν. Από τα ζευγάρια που απευθύνονται για υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, περίπου το 30% πάσχουν από ανεξήγητη υπογονιμότητα.

Ασθενείς με ανεξήγητη υπογονιμότητα κατατάσσονται σε δύο ομάδες. Η μία ομάδα περιλαμβάνει τους ασθενείς που δεν έχουν κανένα πρόβλημα και όμως δεν συλλαμβάνουν. Η άλλη ομάδα περιλαμβάνει ασθενείς που έχουν κάποιο πρόβλημα, αλλά είναι τόσο δυσδιάκριτο που είναι δύσκολο να αποκαλυφθεί. Μία γυναίκα θεωρείται ότι πάσχει από ανεξήγητη υπογονιμότητα όταν έχει κανονική ωοθυλακιορρηξία, διαβατές σάλπιγγες χωρίς συμφύσεις ή ενδομητρίωση, συχνές επαφές, ιδιαίτερα τις ημέρες της ωοθυλακιορρηξίας (10η – 14η του κύκλου) χωρίς αποτέλεσμα όμως για ένα χρόνο τουλάχιστον, και ο άνδρας έχει φυσιολογική παραγωγή σπέρματος. Με αυτά τα κριτήρια, περίπου το 10% όλων των υπογόνιμων ζευγαριών έχει ανεξήγητη υπογονιμότητα αν και το ποσοστό αυτό καθορίζεται τόσο από την αποτελεσματικότητα των ελέγχων όσο και από το είδος της τεχνολογίας που χρησιμοποιείται. Γεγονός είναι ότι όσο πιο λεπτομερής είναι ο έλεγχος, τόσο μικραίνει και το ποσοστό της ανεξήγητης υπογονιμότητας.

Πιθανές αιτίες ανεξήγητης υπογονιμότητας:

  • Ανωμαλίες των σαλπίγγων: Είναι δυνατόν να υπάρχει μία δυσδιάκριτη διαταραχή στο μηχανισμό κατά τον οποίο οι κροσσοί συλλαμβάνουν το ωάριο μετά την ωοθυλακιορρηξία, για να το οδηγήσουν προς την μήτρα.
  • Διαταραχές ωχρινικής φάσης: Ωχρινική είναι η φάση του κύκλου μετά την ωοθυλακιορρηξία. Εάν για κάποιο λόγο είναι ανεπαρκής, τότε υπάρχει διαταραχή της ωχρινικής φάσης. Το ωχρό σωμάτιο, (το ωοθυλάκιο μετά την ωοθυλακιορρηξία), παράγει μία ορμόνη, την προγεστερόνη, απαραίτητη στην προετοιμασία του ενδομητρίου για να δεχτεί το γονιμοποιημένο ωάριο. Η ύπαρξη πιθανής διαταραχής της ωχρινικής φάσης ελέγχεται είτε με μετρήσεις της προγεστερόνης στο αίμα που γίνονται σε διαφορετικές ημέρες μετά την ωοθυλακιορρηξία, είτε με βιοψία του ενδομητρίου.
  • Λοιμώξεις: Μερικές λοιμώξεις ευθύνονται για ορισμένες περιπτώσεις ανεξήγητης υπογονιμότητα, όπως το μυκόπλασμα ή τα χλαμύδια που είναι δυνατόν να βρίσκονται σε τέτοιους αριθμούς που αν και δεν είναι δυνατόν να ανιχνευθούν κατά την εξέταση, προκαλούν ωστόσο υπογονιμότητα.
  • Ανοσολογικοί παράγοντες: Το ανοσολογικό σύστημα της γυναίκας είναι δυνατόν να αντιδρά στο σπέρμα και να το καταστρέφει, να το ακινητοποιεί, ή να του προκαλεί συγκολλήσεις. Ορισμένες γυναίκες επίσης αναπτύσσουν μία ανοσολογική αντίδραση στο εξωτερικό περίβλημα (διαφανή ζώνη) του ωαρίου που εμποδίζει τα σπερματοζωάρια να το διαπεράσουν.
  • Αδυναμία του σπέρματος να διεισδύσει το ωάριο: Μερικοί άνδρες έχουν φυσιολογικό αριθμό σπερματοζωαρίων, αλλά δεν έχουν την ικανότητα να γονιμοποιήσουν το ωάριο. Ο μοναδικός τρόπος να γίνει η διάγνωση αυτή είναι μόνο με την εξωσωματική γονιμοποίηση, και με τη μέθοδο της μικρογονιμοποίησης ICSI.

Αντιμετώπιση ανεξήγητης υπογονιμότητας

Ο τρόπος αντιμετώπισης των ζευγαριών με ανεξήγητη υπογονιμότητα ποικίλει, ανάλογα με την ηλικία της γυναίκας και τη χρονική διάρκεια της υπογονιμότητας. Σε γενικές γραμμές, τα ζευγάρια αυτά αντιμετωπίζονται αρχικά με απλές και ήπιες τεχνικές κι αν δεν υπάρξει αποτέλεσμα, συνεχίζουν σταδιακά σε πιο πολύπλοκες τεχνικές. Το πρώτο βήμα αντιμετώπισης αποτελεί η απλή αναμονή, μετά η πρόκληση ωοθηλακιορηξίας με κλομιφένη ή με αναστολέα αρωματάσης, ακολουθεί ή σπερματέγχυση με ή χωρίς πρόκληση ωοθηλακιορηξίας και τέλος η εξωσωματική γονιμοποίηση.
Όσον αφορά στη σύγκριση μεταξύ σπερματέγχυσης με πρόκληση ωοθηλακιορηξίας και εξωσωματικής γονιμοποίηση,ς υπάρχουν δεδομένα από τρεις μεγάλες εργασίες [1, 2, 3] που δείχνουν πως δεν υπάρχουν σημαντικές διαφορές στα αποτελέσματα μεταξύ των δύο αυτών τεχνικών. Επιπλέον, οι πιθανότητες πολύδυμης εγκυμοσύνης είναι ίδιες και στις δύο τεχνικές. Τέλος, το κόστος της σπερματέγχυσης μπορεί να φτάσει και στο ένα όγδοο του κόστους της εξωσωματικής γονιμοποίησης, με μικρότερη χρήση ορμονών και μικρότερη ψυχική και σωματική επιβάρυνση.
Στο κέντρο μας χρησιμοποιείται η πρωτοποριακή μέθοδος σπερματέγχυσης, η ενδομητροπεριτοναΪκή σπερματέγχυση (IUTPI) με ποσοστά επιτυχίας που φτάνουν το 30%.

  1. Pandian Z, Gibreel A, Bhattacharya S. (2012). In vitro fertilization for unexplained subfertility. Cochrane Database Syst Rev. CD003357.
  2. Ray A, Shah A, Gudi A, Homburg R. (2012). Unexplained infertility: an update and review of practice. Reprod Biomed Online. 24(6): 591-602
  3. Custers IM, König TE, Broekmans FJ, Hompes PG, Kaaijk E, Oosterhuis J, Mochtar MH, Repping S, van Wely M, Steures P, van der Veen F, Mol BW. (2011). Couples with unexplained subfertility and unfavourable prognosis: a randomized pilot trial comparing the effectiveness of in vitro fertilization with elective single embryo transfer versus intrauterine insemination with controlled ovarian stimulation. Fertil Steril. 96(5): 1107-1111.

Neogenesis

  • Κηφισίας 3, Μαρούσι, 15123, Αθήνα

  • +30 210 6828150-2

  • +30 210 6836090

  • ivf@neogenesis.gr